San Sarv Bu Pm Finot Sk 85Chỉ Lỗi

Kinh Ujjhānasaññī (Kinh Tìm Lỗi)

Bối cảnh

Kinh Ujjhānasaññī thuộc Luật Tạng (Vinaya Piṭaka) của Pāli Tạng, được ghi chép trong Paramattha Sajjhāya hay các phần diễn giải sâu sắc về kỷ luật Phật giáo. Từ "ujjhānasaññī" bắt nguồn từ "ujjhāna" (chỉ trích, tìm lỗi) và "saññī" (có suy nghĩ, có quan điểm), nên kinh này xoay quanh thái độ tìm tỏi, chỉ trích các người khác.

Trong bối cảnh Giáo đoàn (Sangha), Đức Phật đã xác lập những quy tắc hành vi để tu sĩ và tu nữ có thể sống hòa hợp, tập trung vào tu tập. Tuy nhiên, một vấn đề phổ biến nảy sinh: có những người hay dò sâu, tìm bới những sai lỗi nhỏ của người khác, tạo ra căng thẳng và mất sự hòa thuận trong cộng đoàn. Kinh này là lời dạy của Đức Phật nhằm giáo hóa những hành vi này.

Nội dung chính

Kinh Ujjhānasaññī nhấn mạnh rằng sự hay chỉ trích, tìm lỗi ở người khác là hành động không phù hợp với lối sống tu tập. Đức Phật dạy: một vị tu sĩ, tu nữ không nên nuôi dưỡng tâm có suy nghĩ tìm tỏi (ujjhānasaññī). Thay vào đó, người tu hành nên tập trung vào tự mình chứng hạn chế được những khuyết điểm của bản thân.

Kinh giảng rằng việc liên tục chỉ chỉ trích người khác làm phiền loạn tâm, khiến người ấy bất chánh niệm (asati), lãng quên mục tiêu thực sự của tu tập là diệt khổ (dukkha-nirodha). Ngoài ra, hành động này vi phạm tinh thần của Hoà hợp (Samanakkhāra) — một trong những nền tảng của Giáo đoàn.

Đức Phật còn chỉ ra rằng người hay tìm lỗi thường bị chi phối bởi tham (lobha), sân (dosa) hoặc si (moha). Tham muốn công khai chỉ trích người khác để nâng cao địa vị của mình, sân muốn làm tổn hại danh tiếng người khác, si không hiểu rằng việc này gây hại cho cộng đoàn và chính bản thân mình.

Ý nghĩa thực hành

Ý nghĩa của kinh này không nằm ở việc bỏ lơ những lỗi lầm thực sự, mà ở cách chúng ta xử sử lỗi lầm đó.