Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm Kinh quyển 16

13. PHẨM THĂNG TU DI SƠN ĐẢNH THỨ MƯỜI BA

(Hán Bộ ở Đầu Quyển 16)

Lúc bấy giờ, do nơi thần lực của Đức Như Lai, thập phương tất cả thế giới, trong mỗi Diêm Phù Đề, đều thấy Đức Phật ngự dưới cội cây bồ đề, đều có Bồ Tát thừa oai thần của Phật mà thuyết pháp, tất cả đều cho rằng mình luôn đối trước Phật.

Đức Phật chẳng rời dưới cây bồ đề, mà thăng lên đảnh núi Tu Di, hướng đến điện của Đế Thích.

Lúc đó Thiên Đế ở trước điện Diệu Thắng thấy vọi Phật đến, liền dùng thần lực trang nghiêm điện này; trần thiết tòa sư tử Phổ quang minh tạng, đều dùng diệu bửu làm thành: mười ngàn từng cấp cao vọi trang nghiêm, mười ngàn lưới vàng giăng che phía trên, mười ngàn thứ màn, mười ngàn thứ lọng bày trí giáp vòng, mười ngàn lụa màu thắt tụi thòng rủ, mười ngàn chuỗi bửu châu xen kết, mười ngàn y phục trải trên tòa, mười ngàn Thiên tử, mười ngàn Phạm Vương đứng hầu sau trước, mười ngàn ánh sáng chiếu rực.

Thiên Đế chấp tay cúi mình cung kính nghinh tiếp Đức Phật mà bạch rằng: "Lành thay Đức Thế Tôn! Lành thay đức Thiện Thệ! Lành thay Đức Như Lai Ứng Cúng Chánh Đẳng Giác! xin Phật xót thương vào điện này!".

Đức Phật nhận lời vào điện Diệu Thắng. Trong tất cả thế giới ở mười phương đều đồng như vậy cả.

Do thần lực của Đức Phật, bao nhiêu tiếng nhạc trong các cung điện đều im bặt.

Thiên Đế liền tự nhớ đến những căn lành của Đức Phật đã tu thời quá khứ, nên nói kệ rằng:

Ca Diếp Như Lai đủ đại bi

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Câu Na Mâu Ni thấy vô ngại

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Câu Lưu Tôn Phật như núi vàng

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Tỳ Xá Phù Phật sạch ba hoặc

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Thi Khí Như Lai lìa phân biệt

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Tỳ Bà Thi Phật như trăng tròn

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Phất Sa Phật đạt đệ nhứt nghĩa

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Đề Xá Như Lai biện vô ngại

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Ba Đầu Ma Phật tịnh vô cấu

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Nhiên Đăng Như Lai quang minh lớn

Trong những cát tường rất vô thượng

Phật ấy từng đến cung điện này

Thế nên chốn này rất cát tường.

Như Đạo Lợi Thiên Vương trong thế giới này, do thần lực của Như Lai, nói kệ ca ngợi công đức của mười Đức Phật thời quá khứ, trong thế giới ở mười phương, chư Thiên Đế cũng ca ngợi công đức của chư Phật như vậy.

Lúc Đức Thế Tôn ngự kiết già trong điện Diệu Thắng, thoạt nhiên điện này rộng rãi bằng chỗ ở của tất cả chư Thiên. Thập phương thế giới cũng đều như vậy.

14. PHẨM TU DI ĐẢNH KỆ TÁN THƯ MƯỜI BỐN

(Hán Bộ Phần Đầu Quyển 16)

Lúc bấy giờ, do thần lực của Đức Phật, từ ngoài trăm Phật sát vi trần số quốc độ, mười phương đều có một đại Bồ Tát, mỗi vị đều cùng một Phật sát vi trần số Bồ Tát đồng vân tập đến. Mười đại Bồ Tát là: Pháp Huệ Bồ Tát, Nhứt Thiết Huệ Bồ Tát, Thắng Huệ Bồ Tát, Công Đức Huệ Bồ Tát, Tinh Tấn Huệ Bồ Tát, Thiện Huệ Bồ Tát, Trí Huệ Bồ Tát, Chơn Thiệt Huệ Bồ Tát, Vô Thượng Huệ Bồ Tát, Kiên Cố Huệ Bồ Tát. Cõi nước của các ngài theo thứ tự là: Nhơn Đà La Hoa thế giới, Ba Đầu Ma Hoa thế giới, Bửu Hoa thế giới, Ưu Bát La Hoa thế giới, Kim Cang Hoa thế giới, Diệu Hương Hoa thế giới, Duyệt Ý Hoa thế giới, A Lô Hoa thế giới, Na La Đà Hoa thế giới, Hư Không Hoa thế giới.

Chư Phật ngự trị nơi đó theo thứ tự là: Thù Đặc Nguyệt Phật, Vô Tận Nguyệt Phật, Bất Động Nguyệt Phật, Phong Nguyệt Phật, Thủy Nguyệt Phật, Giải Thoát Nguyệt Phật, Vô Thượng Nguyệt Phật, Tinh Tú Nguyệt Phật, Thanh Tịnh Nguyệt Phật, Minh Liễu Nguyệt Phật.

Chư Bồ Tát này đến đảnh lễ chơn Phật, rồi tùy phương đến, đều riêng hóa hiện tòa sư tử Tỳ lô giá na tạng mà ngồi kiết già trên đó.

Như chư Bồ Tát vân tập đến đảnh núi Tu Di nơi thế giới này, thập phương thế giới cũng đều như thế cả, đến danh hiệu, quốc độ và chư Phật cũng đồng.

Lúc đó Đức Thế Tôn, từ nơi các ngón của hai chưn phóng trăm ngàn ức quang minh màu đẹp chiếu khắp trong cung của Đế Thích ở mười phương thế giới, Phật và đại chúng đều hiển hiện cả.

Pháp Huệ Bồ Tát thừa oai thần của Phật quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Phật phóng tịnh quang minh

Thấy khắp tất cả Phật

Đảnh núi Tu Di Vương

Ở trong điện Diệu Thắng.

Tất cả Thiên Đế Thích

Thỉnh Phật vào cung điện

Đều nói mười kệ hay

Ca ngợi chư Như Lai.

Trong các đại hội ấy

Bao nhiêu chúng Bồ Tát

Đều từ mười phương đến

Hóa tòa mà an tọa.

Bồ Tát trong hội đó

Danh hiệu đồng chúng tôi,

Những cõi từ đó đến

Danh tự cũng vẫn đồng;

Bổn quốc chư Như Lai

Hồng danh đều cũng đồng,

Bồ Tát nơi bổn Phật

Tịnh tu hạnh vô thượng.

Đại chúng nên quan sát

Như Lai tự tại lực

Tất cả Diêm Phù Đề

Đều nói Phật tại đấy.

Chúng tinh tấn nay thấy Phật

Trụ nơi đảnh Tu Di

Thập phương cũng như vậy

Như Lai tự tại lực.

Trong mỗi mỗi thế giới

Phát tâm cầu Phật đạo

Nương nơi nguyện như vậy

Tu tập hạnh bồ đề.

Phật dùng nhiều thân hình

Du hành khắp thế gian

Pháp giới không chướng ngại

Không ai trắc lượng được.

Huệ quang hằng chiếu khắp

Đời tối đều trừ diệt,

Tất cả không sánh bằng

Thế nào lường biết được!

Nhứt Thiết Huệ Bồ Tát, thừa oai lực của Đức Phật, quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Giả sử trăm ngàn kiếp

Thường thấy Đức Như Lai

Chẳng y chơn thật nghĩa

Mà quán đấng Cùu Thế,

Người này chấp lấy tướng

Thêm lớn lưới mê lầm

Giam trói ngục sanh tử

Đui mù, chẳng thấy Phật.

Quan sát nơi các pháp

Đều không có tự tánh

Tướng nó, vốn sanh diệt

Chỉ là danh thuyết giả.

Tất cả pháp vô sanh

Tất cả pháp vô diệt

Nếu hiểu được như vậy

Chư Phật thường hiện tiền.

Pháp tánh vốn không tịch

Vô thủ, cũng vô kiến

Tánh không, tức là Phật

Chẳng thể nghĩ lường được.

Nếu biết tất cả pháp

Thể tánh đều như vậy

Người này thời chẳng bị

Phiền não làm nhiễm trước.

Phàm phu thấy các pháp

Chỉ chuyển theo tướng giả

Chẳng rõ pháp vô tướng

Do đây chẳng thấy Phật.

Đức Phật lìa ba thời

Các tướng đều đầy đủ

Trụ nơi vô sở trụ

Cùng khắp mà bất động.

Tôi quán tất cả pháp

Thảy đều được rõ ràng

Nay thấy Đức Như Lai

Quyết định không nghi ngờ.

Pháp Huệ trước đã nói

Như Lai chơn thiệt tánh,

Tôi từ đó rõ biết

Bồ đề khó nghĩ bàn.

Thắng Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật, quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Như Lai đại trí huệ

Hi hữu không sánh bằng

Tất cả những thế gian

Tư duy chẳng đến được.

Phàm phu vọng quan sát

Chấp tướng chẳng đúng lý

Phật lìa tất cả tướng

Chẳng phải họ biết được.

Kẻ vô tri mê lầm

Vọng chấp tướng ngũ uẩn

Chẳng biết chơn tánh kia

Người này chẳng thấy Phật.

Rõ biết tất cả pháp

Đều không có tự tánh

Hiểu pháp tánh như vậy

Thời thấy Lô Xá Na.

Vì do tiền ngũ uẩn

Có hậu uẩn tương tục

Rõ biết nơi tánh này

Thấy Phật khó nghĩ bàn.

Ví như báu trong tối

Không đèn thời chẳng thấy

Phật pháp không người nói

Dầu huệ chẳng biết được.

Cũng như mắt bị lòa

Chẳng thấy màu xinh đẹp

Như vậy tâm bất tịnh

Chẳng thấy các Phật pháp.

Lại như mặt trời sáng

Kẻ mù không thấy được

Tâm không có trí huệ

Trọn chẳng thấy chư Phật.

Nếu chữa hết bịnh lòa

Bỏ lìa lòng tưởng sắc

Chẳng thấy nơi các pháp

Thời thấy được Như Lai.

Nhứt Thiết Huệ đã nói

Chư Phật Bồ Đề pháp

Tôi nghe lời ngài nói

Được thấy Lô Xá Na.

Công Đức Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Các pháp không chơn thật

Vọng chấp là chơn thật

Cho nên các phàm phu

Luân hồi ngục sanh tử.

Nơi ngôn từ thuyết pháp

Tiểu trí vọng phân biệt

Vì thế sanh chướng ngại

Chẳng rõ được tự tâm.

Chẳng rõ được tự tâm

Đâu biết được chánh đạo

Họ do huệ điên đảo

Thêm lớn mọi điều ác.

Chẳng thấy các pháp không

Hằng thọ khổ sanh tử

Người này chưa có được

Pháp nhãn thanh tịnh vậy.

Xưa kia tôi thọ khổ

Vì tôi chẳng thấy Phật,

Nên phải tịnh pháp nhãn

Xem kia chỗ đáng thấy.

Nếu được thấy nơi Phật

Thời tâm không chấp lấy

Người này thời thấy được

Pháp của Phật đã biết.

Nếu thấy Phật chơn pháp

Thời gọi bực đại trí

Người này có tịnh nhãn

Hay quan sát thế gian.

Không thấy chính là thấy

Hay thấy tất cả pháp

Nơi pháp nếu có thấy

Đây thời là không thấy.

Tất cả các pháp tánh

Không sanh cũng không diệt

Lạ thay đấng Đạo Sư

Tự giác hay giác tha.

Ngài Thắng Huệ đã nói

Pháp của Như Lai ngộ

Chúng tôi nghe Ngài nói

Biết được Phật chơn tánh.

Tinh Tấn Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật, quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Nếu trụ nơi phân biệt

Thời hư thanh tịnh nhãn

Thêm ngu si, tà kiến

Trọn chẳng thấy được Phật.

Nếu rõ được tà pháp

Như thiệt chẳng điên đảo,

Biết vọng vốn tự chơn

Thấy Phật thời thanh tịnh.

Có thấy, thời là nhơ

Đây thời chưa phải thấy

Xa lìa các kiến chấp

Như vậy mới thấy Phật.

Pháp ngôn ngữ thế gian

Chúng sanh vọng phân biệt

Biết thế đều vô sanh

Mới là thấy thế gian.

Nếu thấy "thấy thế gian"

"Thấy" là tướng thế gian

Như thiệt đồng không khác

Đây gọi người chơn kiến.

Nếu thấy đồng không khác

Nơi vật chẳng phân biệt

Thấy này lìa phiền não

Vô lậu được tự tại.

Chỗ chư Phật khai thị

Tất cả pháp phân biệt

Đây đều chẳng thể được

Vì pháp tánh thanh tịnh.

Pháp tánh vốn thanh tịnh

Vô tướng như hư không

Tất cả không năng thuyết

Người trí quán như vậy.

Xa lìa nơi pháp tưởng

Chẳng thích tất cả pháp

Đây cũng không chỗ tu

Thấy được Đại Mâu Ni.

Như ngài Đức Huệ nói

Đây gọi là thấy Phật;

Chỗ có tất cả hạnh

Thể tánh đều tịch diệt.

Lúc đó Thiện Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Hi hữu đại dũng kiện

Vô lượng chư Như Lai

Ly cấu tâm giải thoát

Tự độ hay độ người.

Tôi thấy Thế gian Đăng

Như thật chẳng điên đảo

Như trong vô lượng kiếp

Bực đủ trí chỗ thấy.

Tất cả hạnh phàm phu

Đều mau về diệt tận

Tánh nó như hư không

Nên nói là vô tận.

Người trí nói vô tận

Đây cũng không chỗ nói.

Vì tự tánh vô tận

Được có nan tư tận.

Trong chỗ nói vô tận

Không chúng sanh được có

Biết chúng tánh như vậy

Thời thấy Đại Danh Xưng.

Không thấy nói là thấy

Vô sanh nói chúng sanh

Hoặc thấy, hoặc chúng sanh

Rõ biết không thể tánh.

Năng kiến cùng sở kiến

Kiến giả đều khiển trừ,

Chẳng hoại nơi chơn pháp

Người này rõ biết Phật.

Nếu người rõ biết Phật

Và pháp của Phật nói

Thời hay chiếu thế gian

Như Phật Lô Giá Na.

Chánh giác khéo khai thị

Đạo một pháp thanh tịnh,

Đại Sĩ tinh tấn huệ

Diễn nói vô lượng pháp.

Hoặc có hoặc không có

Tưởng niệm này đều trừ

Như thế thấy được Phật

An trụ nơi thiệt tế.

Lúc đó Trí Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật quan sát khắp mườI phương rồi nói kệ rằng:

Tôi nghe pháp tối thắng

Liền sanh trí huệ quang

Chiếu khắp mười phương cõi

Đều thấy tất cả Phật.

Trong đây không chút vật

Chỉ có danh tự giả

Nếu chấp có ngã nhơn

Thời là vào đường hiểm.

Những phàm phu chấp trước

Chấp thân là thiệt có

Phật chẳng phải sở thủ

Họ trọn chẳng thấy được.

Người này không huệ nhãn

Chẳng thể thấy được Phật

Ở trong vô lượng kiếp

Lưu chuyển biển sanh tử.

Hữu tránh nói sanh tử

Vô tránh là Niết Bàn

Sanh tử và Niết Bàn

Cả hai chẳng nói được.

Nếu theo danh tự giả

Chấp lấy hai pháp này

Người này không đúng thật

Chẳng biết Phật diệu đạo.

Nếu móng tưởng như vầy:

"Đây Phật, đây tối thắng"

Điên đảo chẳng phải thật

Chẳng thấy được Chánh giác.

Biết được thật thể này

Tướng chơn như tịch diệt

Thời thấy đấng Chánh Giác

Vượt khỏi đường ngữ ngôn.

Ngôn ngữ nói các pháp

Chẳng hiển được thiệt tướng

Bình đẳng mới thấy được

Như pháp, Phật cũng vậy.

Thời quá khứ chư Phật

Vị lai và hiện tại

Dứt hẳn gốc phân biệt

Thế nên gọi là Phật.

Chơn Thật Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật quan sát khắp mườI phương rồi nói kệ rằng:

Thà thọ khổ địa ngục

Được nghe hồng danh Phật

Chẳng thích vô lượng vui

Mà chẳng nghe danh Phật.

Sở dĩ nơi thời xưa

Chịu khổ vô số kiếp

Lưu chuyển trong sanh tử

Vì chẳng nghe danh Phật.

Với pháp chẳng điên đảo

Mà hiện chứng như thật

Lìa các tướng hòa hiệp

Gọi là Vô Thượng Giác.

Hiện chẳng phải hòa hiệp

Khứ, lai cũng như vậy

Tất cả pháp vô tướng

Đây là chơn thể Phật.

Nếu quán được như vậy

Các pháp nghĩa thậm thâm

Thời thấy tướng chơn thật

Pháp thân của chư Phật.

Nơi thật thấy chơn thật

Chẳng thật thấy chẳng thật

Hiểu rốt ráo như vậy

Cho nên gọi là Phật.

Phật pháp chẳng giác được

Rõ đây gọi "giác pháp"

Chư Phật tu như vậy

Một pháp bất khả đắc.

Biết do một nên nhiều

Biết do nhiều nên một

Các pháp không chỗ tựa

Chỉ do hòa hiệp khởi.

Không năng tác, sở tác

Chỉ từ nghiệp tưởng sanh

Tại sao biết như vậy

Vì khác đây không có.

Tất cả pháp vô trụ

Định xứ bất khả đắc

Chư Phật trụ nơi đây

Rốt ráo không dao động.

Vô Thượng Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật quan sát khắp mườI phương rồi nói kệ rằng:

Đấng đại thừa vô thượng

Xa lìa tưởng chúng sanh

Không có ai hơn được

Nên hiệu là Vô Thượng.

Chỗ chư Phật đã được

Vô tác, vô phân biệt

Thô thần thông vô sở hữu

Vi tế cũng như vậy.

Cảnh chư Phật sở hành

Trong đó không có số

Là chơn pháp của Phật.

Như Lai quang chiếu khắp

Diệt trừ những tối tăm

Quang này chẳng có chiếu

Cũng chẳng phải không chiếu.

Nơi pháp không chỗ chấp

Không niệm cũng không nhiễm

Không trụ không xứ sở

Chẳng hoại nơi pháp tánh.

Trong đây không có hai

Cũng lại không có một

Bực đại trí thấy đúng

Kheó an trụ thật lý.

Trong không, không có hai

Không hai cũng như vậy

Tam giới tất cả không

Là chỗ thấy chư Phật.

Phàm phu không hay biết

Phật khiến trụ chánh pháp

Các pháp vô sở trụ

Ngộ đây thấy tự thân.

Chẳng thân mà nói thân

Chẳng khởi mà hiện khởi

Không thân cũng không thấy

Là Phật thân vô thượng.

Như ngài Thật Huệ nói

Chư Phật diệu pháp tánh

Nếu người nghe pháp này

Sẽ được thanh tịnh nhãn.

Lúc đó Kiên Cố Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật quan sát khắp mười phương rồi nói kệ rằng:

Vĩ đại! quang minh lớn

Bực vô thượng dũng kiện

Vì lợi ích quần sanh

Mà xuất hiện thế gian.

Phật dùng tâm đại bi

Quan sát khắp chúng sanh

Thấy ở trong ba cõi

Luân hồi thọ nhiều khổ.

Chỉ trừ đấng Chánh Giác

Đấng Đạo Sư đủ sức

Tất cả các Trời Người

Không ai cứu hộ được.

Nếu chư Phật Bồ Tát

Chẳng xuất hiện thế gian

Thời không một chúng sanh

Có thể được an lạc.

Như Lai đẳng chánh giác

Và các chúng Thánh Hiền

Xuất hiện ở thế gian

Cho chúng sanh được vui.

Nếu ai thấy Như Lai

Vì được lợi hành lớn

Nghe hiệu Phật sanh tin

Thời là tháp thế gian.

Chúng tôi thấy Như Lai

Vì được lợi ích lớn

Nghe diệu pháp như vậy

Đều sẽ thành Phật đạo.

Chư Bồ Tát quá khứ

Do thần lực của Phật

Được huệ nhãn thanh tịnh

Rõ cảnh giới chư Phật.

Nay thấy Lô Xá Na

Càng thêm thanh tịnh tính

Phật trí không ngằn mé

Diễn thuyết chẳng thể hết.

Thắng Huệ Bồ Tát thảy

Và tôi Kiên Cố Huệ

Trong vô số ức kiếp

Cũng nói chẳng thể hết

15. PHẨM THẬP TRỤ THỨ MƯỜI LĂM

(Hán Bộ Phần Sau Quyển 16)

Lúc bấy giờ Pháp Huệ Bồ Tát thừa oai lực của Phật, nhập Bồ Tát vô lượng phương tiện tam muội. Do sức tam muội, ngoài ngàn Phật sát vi trần số thế giới ở mười phương, có ngàn Phật sát vi trần số Phật đều đồng hiệu là Pháp Huệ và đồng hiện đến bảo Pháp Huệ Bồ Tát rằng:

"Lành thay! lành thay! Thiện Nam Tử ! Ông hay nhập Bồ Tát Vô Lượng phương tiện tam muội này.

Thiện Nam Tử! Trong mười phương, ở mỗi phương đều có ngàn Phật sát vi trần số chư Phật đều dùng thần lực đồng gia hộ ông.

Lại nguyện lực và thần lực của đức Tỳ Lô Giá Na Như Lai đây, cùng năng lực thiện căn của ông đã tu, nhập tam muội này, khiến ông thuyết pháp, vì để tăng trưởng Phật trí, vì thâm nhập pháp giới, vì khéo rõ chúng sanh giới, vì sở nhập vô ngại, vì sở hành vô chướng, vì được vô đẳng phương tiện, vì nhập nhứt thiết trí tánh, vì giác tất cả pháp, vì biết tất cả căn, vì hay thọ trì diễn thuyết tất cả pháp: chính là phát khởi mười bực trụ của Bồ Tát.

Thiện Nam Tử! Ông nên thừa thần lực của Phật mà diễn thuyết pháp thập trụ ấy!"

Lúc đó chư Phật liền ban cho Pháp Huệ Bồ Tát trí vô ngại, trí vô trước, trí vô đoạn, trí vô si, trí vô dị, trí vô thất, trí vô lượng, trí vô thắng, trí vô giải đãi, trí vô đoạt. Tại sao vậy? Vì năng lực của tam muội này pháp nhĩ như vậy.

Chư Phật đều đưa tay hữu xoa đảnh của Pháp Huệ Bồ Tát.

Pháp Huệ Bồ Tát liền xuất định nói với chư Bồ Tát rằng:

"Chư Phật tử! Trụ xứ của Bồ Tát rộng lớn đồng với hư không giới.

Phật tử! Bồ Tát trụ nơi nhà tam thế chư Phật.

Nay tôi sẽ nói về chỗ trụ của Bồ Tát ấy.

Chư Phật tử! Chỗ trụ của Bồ Tát có mười bực mà tam thế chư Phật đã nói, sẽ nói và hiện đương nói.

Đây là mười bực trụ:

Sơ phát tâm trụ, Trị địa trụ, Tu hành trụ, Sanh quý trụ, Cụ túc phương tiện trụ, Chánh tâm trụ, Bất thối trụ, Đồng chơn trụ, Pháp vương tử trụ, Quán đảnh trụ.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát phát tâm trụ?

Vị Bồ Tát này thấy Phật hình dung đoan nghiêm xinh đẹp có oai lực lớn, hoặc thấy thần túc, hoặc nghe thọ ký, hoặc nghe giảng dạy, hoặc thấy chúng sanh chịu những sự quá khổ, hoặc nghe Phật pháp rộng lớn của Như Lai mà phát bồ đề tâm, cầu nhứt thiết trí.

Vị Bồ Tát này duyên mười pháp khó được mà phát tâm. Đây là mười pháp khó được:

Trí biết rõ thị xứ phi xứ, trí biết rõ thiện ác nghiệp báo, trí biết rõ căn tánh thắng liệt, trí biết rõ các loại tri giải sai biệt, trí biết rõ các cảnh giới sai biệt, trí biết rõ tất cả chí xứ đạo, trí biết rõ các thiền giải thoát tam muội, trí túc mạng vô ngại, trí thiên nhãn vô ngại, trí tam thế lậu tận.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp. Đây là mười pháp:

Siêng cúng dường Phật, thích ở sanh tử, chủ trương dìu dắt thế gian khiến trừ ác nghiệp, thường đem pháp thắng diệu dạy bảo, ca ngợI pháp vô thượng, học công đức của Phật, sanh ở trước Phật luôn được nhiếp thọ, phương tiện diễn nói tam muội tịch tịnh, ngợi khen xa lìa sanh tử luân hồi, làm chỗ quy y cho chúng sanh đang bị khổ.

Vì sao phải khuyên học mười pháp này. Vì muốn vị Bồ Tát này, ở trong Phật pháp, tâm thêm rộng lớn, có nghe được pháp liền tự hiểu, chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là bực Bồ Tát trị địa trụ?

Vị Bồ Tát này đối với chúng sanh phát mười thứ tâm:

Tâm lợi ích, tâm đại bi, tâm an lạc, tâm an trụ, tâm lân mẫn, tâm nhiếp thọ, tâm thủ hộ, tâm đồng với mình, tâm là thầy, tâm làm đạo sư.

Chư Phật tử! nên khuyên vị Bồ Tát này học mười thứ pháp:

Tụng tập học rộng, rảnh rang tịch tịnh, gần thiện tri thức, nói lời hòa vui, nói tất biết thời, lòng không khiếp sợ, rõ thấu các nghĩa, tu hành đúng pháp, xa lìa ngu mê, an trụ bất động.

Do học mười pháp trên đây, vị Bồ Tát này đối với chúng sanh, thêm lớn đại bi, có được nghe pháp liền tự hiểu chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát tự tại hành trụ?

Vị Bồ Tát này dùng mười hạnh để quan sát tất cả pháp:

Quán tất cả pháp vô thường, tất cả pháp khổ, tất cả pháp không, tất cả pháp vô ngã, tất cả pháp vô tác, tất cả pháp vô vị, tất cả pháp bất như danh, tất cả pháp vô xứ sở, tất cả pháp rời phân biệt, tất cả pháp không kiên thiệt.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp:

Quan sát chúng sanh giới, pháp giới, thế giới, quan sát địa giới, thủy giới, hỏa giới, phong giới, quan sát dục giới, sắc giới, vô sắc giới. Vì muốn vị Bồ Tát này được trí huệ sáng tỏ, có được nghe pháp liền tự hiểu, chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát sanh quý trụ?

Vị Bồ Tát này từ thánh giáo sanh, thành tựu mười pháp:

Trọn chẳng thối chuyển nơi Phật đạo, sanh lòng tin sâu thanh tịnh, khéo quan sát pháp, rõ biết chúng sanh, quốc độ, thế giới, nghiệp hạnh, quả báo, sanh tử, Niết Bàn.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp:

Rõ biết tất cả Phật pháp thời quá khứ, thời vị lai, thời hiện tại; tu tập tất cả Phật pháp thời quá khứ, vị lai, hiện tại; viên mãn tất cả Phật pháp quá khứ, vị lai, hiện tại; biết rõ tất cả Phật bình đẳng. Đây là vì muốn cho vị Bồ Tát này được thăng tiến, nơi trong tam thế tâm được bình đẳng, có được nghe pháp liền tự hiểu, chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát cụ túc phương tiện trụ?

Vị Bồ Tát này trọn đủ mười pháp:

Căn lành tu tập đều vì cứu hộ tất cả chúng sanh, lợi ích tất cả chúng sanh, an lạc tất cả chúng sanh, ai mẫn tất cả chúng sanh, độ thoát tất cả chúng sanh, khiến tất cả chúng sanh lìa những tai nạn, khiến tất cả chúng sanh thoát khổ sanh tử, khiến tất cả chúng sanh phát sanh tịnh tín, khiến tất cả chúng sanh đều được điều phục, khiến tất cả chúng sanh đều chứng Niết Bàn.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp:

Biết chúng sanh vô biên, vô lượng, vô số, biết chúng sanh bất tư nghị, vô lượng sắc, bất khả lượng, biết chúng sanh không, vô sở tác, vô sở hữu, vô tự tánh.

Vì muốn vị Bồ Tát này, tâm lại càng tăng thắng hơn không bị nhiễm trước, có được nghe pháp liền tự hiểu, chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát chánh tâm trụ?

Vị Bồ Tát này nghe mười pháp tâm định chẳng động:

Nghe khen Phật hay chê Phật, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe khen pháp hay chê pháp, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe khen Bồ Tát hay chê Bồ Tát, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe khen hay chê công hạnh của vị Bồ Tát, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe nói chúng sanh hữu lượng hay vô lượng, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe nói chúng sanh hữu cấu hay vô cấu, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe nói chúng sanh dễ độ hay khó độ, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe nói pháp giới hữu lượng hay vô lượng, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe nói pháp giới có thành có hoại, đối với Phật pháp tâm định chẳng động. Nghe nói Phật pháp hoặc có hoặc không, đối với Phật pháp tâm định chẳng động.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp:

Tất cả pháp vô tướng, tất cả pháp vô thể, tất cả pháp chẳng thể tự tại, tất cả pháp vô sở hữu, tất cả pháp không chơn thiệt, tất cả pháp không, tất cả pháp vô tánh, tất cả pháp như huyễn, tất cả pháp như mộng, tất cả pháp vô phân biệt.

Vì muốn vị Bồ Tát này tâm lại càng thêm tăng tiến được chẳng thối chuyển vô sanh pháp nhãn. Có được nghe pháp liền tự hiểu chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát bất thối trụ?

Vị Bồ Tát này nghe mười pháp kiên cố bất thối:

Nghe có Phật hay không có Phật, nghe có pháp hay không pháp, nghe có Bồ Tát hay không Bồ Tát, nghe có Bồ Tát hạnh hay không Bồ Tát hạnh, nghe có Bồ Tát tu hành được xuất ly hay chẳng xuất ly, nghe quá khứ có Phật hay không Phật, nghe vị lai có Phật hay không Phật, nghe hiện tại có Phật hay không Phật, nghe Phật trí hữu tận hay vô tận, nghe tam thế là một tướng hay chẳng phải một tướng, đối với trong Phật pháp tâm đều chẳng thối chuyển cả.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp quảng đại:

Nói một chính là nhiều, nói nhiều chính là một; văn tùy nơi nghĩa, nghĩa tùy nơi văn, chẳng có chính là có, có chính là chẳng phải có, vô tướng chính là tướng, tướng chính là vô tướng, vô tánh chính là tánh, tánh chính là vô tánh.

Vì muốn khiến vị Bồ Tát này tăng tiến, nơi tất cả pháp khéo hay xuất ly, có được nghe pháp liền tự hiểu chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát đồng chơn trụ?

Vị Bồ Tát này trụ mười hạnh nghiệp:

Thân hạnh không lỗi, ngữ hạnh không lỗi, ý hạnh không lỗi, tùy ý thọ sanh, biết chúng sanh các thứ dục, biết chúng sanh các thứ tri giải, biết chúng sanh các thứ cảnh giới, biết chúng sanh các thứ nghiệp, biết thế giới thành hoại, thần túc tự tại vô ngại.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp:

Biết tất cả Phật sát, động tất cả Phật sát, trì tất cả Phật sát, quán tất cả Phật sát, đến tất cả Phật sát, du hành vô số thế giới, lãnh thọ vô số Phật pháp, hiện thân biến hóa tự tại, nói ra tiếng quảng đại biến mãn, trong một sát na thừa sự cúng dường vô số Phật.

Vì muốn vị Bồ Tát này tăng tiến, hay được thiện xảo đối với tất cả pháp, có được nghe pháp liền tự hiểu hẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát pháp vương tử trụ?

Vị Bồ Tát này khéo biết mười pháp:

Khéo biết chúng sanh thọ sanh, khéo biết phiền não hiện khởi, khéo biết tập khí tương tục, khéo biết chỗ làm phương tiện, khéo biết vô lượng pháp, khéo biết các oai nghi, khéo biết thế giới sai biệt, khéo biết những việc của thế gian trước thế gian sau, khéo biết diễn thuyết đệ nhứt nghĩa.

Chư Phật tử! Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười pháp:

Pháp Vương xứ thiện xảo, Pháp Vương xứ quỷ độ, Pháp Vương xứ cung điện, Pháp Vương xứ thu nhập, Pháp Vương xứ quan sát, Pháp Vương xứ quán đảnh, Pháp Vương lực trì, Pháp Vương vô úy, Pháp Vương minh tẩm, Pháp Vương tán thán.

Vì muốn khiến vị Bồ Tát này tăng tiến tâm không chướng ngại, có được nghe pháp liền tự hiểu chẳng do người khác dạy.

Chư Phật tử! Thế nào là Bồ Tát quán đảnh trụ?

Vị Bồ Tát này được thành tựu mười thứ trí:

Chấn động vô số thế giới, chiếu diệu vô số thế giới trụ trì vô số thế giới, qua đến vô số thế giới, nghiêm tịnh vô số thế giới, khai thị vô số chúng sanh, quan sát vô số chúng sanh, biết căn tánh của vô số chúng sanh, khiến vô số chúng sanh thu nhập, khiến vô số chúng sanh điều phục.

Vị Bồ Tát này thân và thân nghiệp, thần thông biến hiện, quá khứ trí, vị lai trí, hiện tại trí, thành tựu Phật độ tâm cảnh giới, trí cảnh giới, tất cả đều chẳng thể biết được, nhẫn đến Pháp Vương Tử Bồ Tát cũng chẳng biết được.

Vị Bồ Tát này nên khuyên học mười thứ trí của Như Lai:

Tam thế trí, Phật pháp trí, pháp giới vô ngại trí, Phật giới vô biên trí, sung mãn nhứt thiết thế giới trí, phổ chiếu nhứt thiết thế giới trí, trụ trì nhứt thiết thế giới trí, tri nhứt thiết chúng sanh trí, tri nhứt thiết pháp trí tri vô biên chư Phật trí.

Vì muốn khiến vị Bồ Tát này tăng trưởng nhứt thiết chủng trí, có được nghe pháp liền tự hiểu, chẳng do người khác dạy.

Lúc bấy giờ, do thần lực của Đức Phật trong mười phương, mỗi phương đều một vạn Phật sát vi trần số thế giới sáu thứ chấn động. Mưa thiên hoa, tràng hoa, thiên mạt hương, thiên tạp hương, thiên bửu y, thiên bửu vân, thiên trang nghiêm cụ. Những kỹ nhạc trời tự nhiên hòa tấu. Phóng thiên quang minh và âm thinh vi diệu.

Như ở thế giới này, thập phương thế giới, nơi điện Thiên Đế Thích nói pháp thập trụ và hiện thần biến cũng như vậy cả.

Lại do thần lực của Phật, mười phương đều có một vạn Phật sát vi trần số Bồ Tát đến nơi đây và đồng nói rằng: "Lành thay! Lành thay! Này Phật tử! Ngài khéo nói pháp này.

Chúng tôi đồng tên Pháp Huệ, quốc độ đồng hiệu Pháp Vân, Như Lai ở các cõi đó đều hiệu Diệu Pháp, Nơi pháp hội của Thế Tôn chúng tôi cũng giảng thuyết thập trụ, câu văn nghĩa lý và chúng hội quyến thuộc cũng đồng như nơi đây, không có tăng giảm.

Chúng tôi thừa thần lực của Đức Phật mà đến nơi pháp hội này để chứng minh.

Lúc đó Pháp Huệ Bồ Tát, thừa oai lực của Phật, quan sát mười phương khắp cùng pháp giới, rồi nói kệ rằng:

Thấy thân vi diệu đấng Thắng Trí

Tướng hảo đoan nghiêm đều đầy đủ

Tôn trọng như vậy rất khó gặp

Bồ Tát dũng mãnh sơ phát tâm.

Thấy đại thần thông không ai bằng

Nghe lời thọ ký và dạy bảo

Các loài chúng sanh khổ vô lượng

Do đây Bồ Tát sơ phág tâm.

Nghe chư Như Lai đấng Phổ Thắng

Tất cả công đức đều thành tựu

Ví như hư không chẳng phân biệt

Bồ Tát do đây sơ phát tâm

Tam thế nhơn quả gọi là xứ

Tự tánh chúng ta là phi xứ

Muốn đều rõ biết nghĩa chơn thật

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tất cả hữu vi các hạnh đạo

Mỗi mỗi đều có chỗ nơi đến

Đều muốn rõ biết thể tánh đó

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tất cả thế giới các chúng sanh

Tùy nghiệp trôi lăn không tạm dứt

Muốn được thiên nhãn đều thấy rõ

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Trong đời quá khứ đã từng có

Thể tánh như vậy, tướng như vậy

Muốn đều rõ biết túc trụ kia

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tất cả chúng sanh những phiền não

Tương tục, hiện khởi, và tập khí

Muốn đều rõ biết rốt ráo hết

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tùy những chúng sanh chỗ an lập

Các môn đàm luận đường ngữ ngôn

Như thế đế đó đều muốn biết

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tất cả các pháp lìa ngôn thuyết

Tánh không tịch diệt vốn vô tác

Muốn đều rõ thấu chơn nghĩa này

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn đều chấn động mười phương cõi

Nghiên úp tất cả những đại hải

Đầy đủ chư Phật đại thần thông

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn một chưn lông phóng quang minh

Chiếu khắp mười phương vô lượng cõi

Trong mỗi quang minh giác tất cả

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn đem nan tư vô lượng cõi

Để trong bàn tay mà chẳng động

Rõ biết tất cả như huyễn hóa

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn dùng một lông chấm nước biển

Tất cả đại hải đều làm cạn

Mà đều phân biệt biết số kia

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Quá khứ vị lai vô lượng kiếp

Tất cả thế gian tướng thành hoại

Đều muốn thấu rõ cùng biên tế

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tam thế tất cả chư Như Lai

Tất cả Độc Giác và Thanh Văn

Muốn biết hết cả những pháp đó

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Vô lượng vô biên các thế giới

Muốn dùng một lông đều cân nổI

Như thể tướng kia đều biết rõ

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Vô lượng vô số Luân Vi sơn

Muốn khiến đều vào trong chơn lông

Lớn nhỏ của kia đều biết rõ

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn dùng một diệu âm tịch tịnh

Khắp ứng mười phương tùy loại diễn

Như vậy đều khiến sáng sạch rõ

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Ngôn ngữ của tất cả chúng sanh

Một lời diễn nói đều hết cả

Đều muốn rõ biết tự tánh kia

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Ngôn âm thế gian đều nói cả

Khiến họ đều hiểu chứng tịch diệt

Muốn được như vậy diệu thiệt căn

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn khiến mườI phương những thế giới

Có tướng thành hoại đều được thấy

Mà đều biết từ phận biệt sanh

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Tất cả mười phương những thế giới

Vô lượng Như Lai đều sung mãn

Đều muốn rõ biết Phật pháp kia

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Các loại biến hóa vô lượng thân

Tất cả thế giới vi trần thảy

Đều muốn rõ thấu từ tâm khởi

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Quá khứ, vị lai và hiện tại

Vô lượng vô số chư Như Lai

Muốn nơi một niệm đều rõ biết

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn diễn thuyết đủ một câu pháp

A tăng kỳ kiếp không cùng tận

Mà khiến văn nghĩa đều chẳng đồng

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Mười phương tất cả các chúng sanh

Tùy tướng họ lưu chuyển sanh diệt

Muốn nơi một niệm đều rõ thấu

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Muốn dùng thân, ngữ và ý nghiệp

Đến khắp mười phương không chướng ngại

Rõ biết tam thế đều không tịch

Bồ Tát do đây sơ phát tâm.

Bồ Tát phát tâm như vậy rồi

Khiến nên qua đến mười phương cõi

Cung kính cúng dường chư Như Lai

Do đây khiến được không thối chuyển.

Bồ Tát dũng mãnh cầu Phật đạo

Ở nơi sanh tử chẳng mỏi nhàm

Vì kia ca ngợi khiến thuận lành

Như vậy khiến kia không thối chuyển.

Mười phương thế giới vô lượng cõi

Đều ở trong đó làm Tôn Chủ

Vì chư Bồ Tát nói như vậy

Do đây khiến kia không thối chuyển.

Tói thắng, tối thượng, tối đệ nhứt

Pháp thậm thâm, vi diệu, thanh tịnh

Khuyên chư Bồ Tát nói cùng người

Dạy như vậy khiến lìa phiền não,

Tất cả thế gian không bằng được

Nơi chẳng thể khuynh động dẹp phục

Vì Bồ Tát kia thường ca ngợi

Dạy như vậy khiến chẳng thối chuyển.

Phật là thế gian Đại Lực Chủ

Đầy đủ tất cả những công đức

Khiến các Bồ Tát trụ trong đó

Dùng đây dạy làm Thắng Trượng Phu,

Nơi vô lượng vô biên chư Phật

Đều được qua đến để gần gũi

Thường được chư Phật luôn nhiếp thọ

Dạy như vậy khiến chẳng thối chuyển.

Bao nhiêu những tam muội tịch tịnh

Thảy đều diễn đạt không còn thừa

Vì Bồ Tát kia nói như vậy

Do đây khiến kia chẳng thối chuyển.

Dẹp trừ vòng sanh tử các cõi

Mà chuyển diệu pháp thanh tịnh luân

Tất cả thế gian không chỗ chấp

Vì các Bồ Tát nói như vậy.

Tất cả chúng sanh đọa ác đạo

Vô lượng khổ nặng làm bức ngặt

Làm chỗ quy y cứu hộ họ

Vì các Bồ Tát nói như vậy.

Đây là "Bồ Tát phát tâm trụ"

Nhứt hướng chí cầu vô thượng đạo,

Như tôi đã nói pháp dạy bảo

Tất cả chư Phật cũng như vậy.

Thứ hai: "Bồ Tát trị đĩa trụ"

Phải nên phát khởi tâm như vầy:

Mười phương tất cả những chúng sanh

Nguyện đều thuận theo lời Phật dạy,

Tâm đại bi, lợi ích, an lạc,

Tâm an trụ, xót thương, nhiếp thọ,

Tâm thủ hộ chúng sanh đồng mình,

Tâm làm thầy và tâm đạo sư,

Đã trụ tâm thắng diệu như vậy

Kế khiến tụng tập cầu học rộng

Thường thích tịch tịnh, chánh tư duy

Gần gũi tất cả thiện tri thức.

Nói lời hòa vui, lìa thô cứng

Nói tất cả biết thời, không e sợ

Rõ thấu nghĩa lý làm đúng pháp

Xa lìa ngu mê tâm bất động:

Đây là sơ học bồ đề hạnh

Làm được hạnh này: Chơn Phật tử

Nay tôi nói chỗ kia nên làm

Như vậy Phật tử phải siêng học.

Thứ ba: "Bồ Tát tu hành trụ"

Thường y Phật giáo siêng quan sát

Các pháp vô thường, khổ, và không

Cũng không ngã nhơn, không động tác.

Tất cả các pháp chẳng đáng ưa

Không đúng danh tự, không xứ sở

Không chỗ phân biệt, không chơn thiệt

Người quán như vậy gọi Bồ Tát.

Kế, khiến quan sát chúng sanh giớI

Và cũng quan sát nơi pháp giới

Thế giới sai biệt trọn không thừa

Nơi kia đều nên khuyên quan sát.

Thập phương thế giới và hư không

Bao nhiêu địa, thủy, cùng hỏa, phong

Dục giới, sắc giới, vô sắc giới

Đều khuyên quán sát đến cùng tận.

Quán sát cõi kia đều sai khác

Và thể tánh nó, đều rốt ráo

Dạy siêng tu hành được như vậy

Đây thời gọi là chơn Phật tử.

thứ tư: "Bồ Tát sanh quý trụ"

Từ các thánh giáo mà xuất sanh

Rõ thấu các cõi không chỗ có

Vượt qua pháp kia sanh pháp giới.

Tin Phật kiên cố, chẳng thể hoại

Quán pháp tịch diệt, tâm an trụ

Tùy những chúng sanh đều rõ biết

Thể tánh hư vọng không chơn thiệt.

Thế gian, sát độ, nghiệp và báo

Sanh tử, Niết Bàn đều như vậy

Phật tử nơi pháp quán như vậy

Từ Phật thân sanh, gọi Phật tử.

Quá khứ vị lai và hiện tại

Trong đó bao nhiêu những Phật pháp

Rõ biết chứa họp và viên mãn

Tu học như vậy khiến rốt ráo.

Tam thế tất cả chư Như Lai

Hay tùy quán sát đều bình đẳng

Các thứ sai biệt bất khả đắc

Người quán như vậy đạt tam thế.

Như tôi tán dương ca ngợi đó

Là những công đức đệ tứ trụ

Nếu hay y pháp siêng tu hành

Mau thành Phật bồ đề vô thượng.

Đây đến Bồ Tát trụ thứ năm

Hiệu là "cụ túc phương tiện trụ"

Vào sâu vô lượng phương tiện khéo

Phát sanh nghiệp công đức rốt ráo.

Bồ Tát chỗ tu các phước đức

Đều vì cứu hộ các quần sanh

Chuyên tâm làm lợi ích an lạc

Một mặt xót thương khiến độ thoát.

Vì tất cả đời trừ các nạn

Dẫn thoát sanh tử, khiến vui mừng

Mỗi mỗi điều phục không để sót

Đều khiến đủ đức hướng Niết Bàn.

Tất cả chúng sanh vô lượng biên

Vô lượng, vô số, bất tư nghị

Nhẫn đến bất khả xưng lượng thảy

Nghe lãnh Như Lai pháp như vậy.

Đây là Phật tử đệ ngũ trụ

Thành tựu phương tiện độ chúng sanh

Đấng đại trí viên mãn công đức

Đem pháp như vậy để khai thị.

Thứ sáu: "chánh tâm viên mãn trụ"

Nơi pháp tự tánh không mê hoặc

Chánh niệm tư duy, rời phân biệt

Tất cả trời người chẳng động được.

Nghe khen chê Phật, cùng Phật pháp

Bồ Tát và cùng Bồ Tát hạnh

Chúng sanh hữu lượng hoặc vô lượng

Hữu cấu vô cấu, độ khó dễ,

Pháp giới lớn nhỏ và thành hoại

Hoặc có hoặc không, lòng chẳng động

Quá khứ, vị lai và hiện tại

Nhớ kỹ tư duy hằng quyết định.

Tất cả các pháp đều vô tướng

Vô thể, vô tánh, không, vô thiệt

Như ảo, như mộng, rời phân biệt

Thường thích được nghe nghĩa như vậy.

Thứ bảy: "Bất thối chuyển Bồ Tát"

Nơi Phật, Phật pháp, bồ tát hạnh

Hoặc có, hoặc không, xuất, chẳng xuất

Dầu nghe thuyết ấy không thối chuyển.

Quá khứ, vị lai và hiện tại

Tất cả chư Phật có cùng không

Phật trí hữu tận hoặc vô tận

Tam thế một tướng các thứ tướng.

Một tức là nhiều, nhiều là một

Văn tùy nơi nghĩa, nghĩa tùy văn

Như vậy tất cả xoay vần thành

Bực bất thối nên vì chúng nói.

Hoặc pháp có tướng và vô tướng

Hoặc pháp có tánh và vô tánh

Các thứ sai biệt thuộc lẫn nhau

Người này nghe được rồi rốt ráo.

Thứ tám: "Bồ Tát đồng chơn trụ"

Thân ngữ ý hạnh đều đầy đủ

Tất cả thanh tịnh không có lỗi

Tùy ý thọ sanh được tự tại.

Biết những chúng sanh lòng sở thích

Các thứ ý giải đều sai khác

Và kia chỗ có tất cả pháp

Thập phương quốc độ tướng thành hoại,

Đến được diệu thần thông mau chóng

Trong tất cả chỗ tùy niệm qua

Nơi chư Phật được nghe diệu pháp

Khen ngợi tu hành không lười mỏi,

Rõ biết tất cả các Phật độ

Chấn động, gia trì và quán sát

Vượt qua Phật độ vô lượng số

Du hành thế giới vô biên số.

Vô số diệu pháp đều hỏi han

Chỗ muốn thọ thân đều tự tại

Ngôn âm thiện xảo đều sung mãn

Chư Phật vô số đều thờ kính.

Thứ chín: "Bồ Tát vương tử trụ"

Hay thấy chúng sanh thọ sanh khác

Phiền não hiện, tập, đều biết cả

Chỗ làm phương tiện đều khéo rõ,

Các pháp đều khác, oai nghi khác

Thế giới chẳng đồng, thuở trước sau

Như kia thế tục, đệ nhứt nghĩa

Đều khéo biết rõ không có thừa,

Chỗ Pháp Vương thiện xảo an lập

Tùy nơi chỗ kia có diệu pháp

Pháp Vương cung điện hoặc thu nhập

Và trong nơi đó quan sát thấy,

Pháp Vương chỗ có pháp quán đảnh

Thần lực, gia trì, không khiếp sợ

Yên nghỉ cung thất, và ngợi khen

Đem đây dạy bảo Pháp Vương Tử.

Như vậy vì nói đều hết cả

Mà khiến tâm kia không chấp trước

Nơi đây rõ biết tu chánh niệm

Tất cả chư Phật hiện ra trước.

Thứ mười: "Quán đảnh chơn Phật tử"

Thành mãn pháp tối thượng đệ nhứt

Thập phương vô số các thế giới

Đều hay chấn động quang chiếu khắp,

Trụ trì, qua đến, cũng không thừa

Thanh tịnh trang nghiêm đều đầy đủ

Khai thị chúng sanh vô hạn số

Quan sát căn tánh đều biết cả.

Phát tâm điều phục cũng vô biên

Đều khiến thu hướng đại bồ đề

Tất cả pháp giới đều quan sát

Thập phương quốc độ đều khiến đến.

Nơi đó, thân và thân hành động

Thần thông biến hiện khó lường được

Tam thế Phật độ các cảnh giới

Nhẫn đến Vương Tử không rõ được.

Pháp giới vô ngại vô biên trí

Sung mãn nhất thiết thế giới trí

Chiếu diệu thế giới trụ trì trí

Rõ biết chúng sanh chư pháp trí

Và biết chánh giác vô biên trí

Như Lai vì nói đều đủ cả.

Thập trụ Bồ Tát như vậy thảy

Đều từ Như Lai pháp hóa sanh

Tùy kia chỗ có công đức hạnh

Tất cả trời người chẳng lường được.

Quá khứ, vị lai và hiện tại

Phát tâm cầu Phật số vô biên

Thập phương quốc độ đều sung mãn

Đều sẽ được thành nhứt thiết trí.

Tất cả quốc độ không ngằn mé

Thế giới chúng sanh pháp cũng vậy

Hoặc, nghiệp, sở thích đều khác biệt

Nương đó mà phát bồ đề tâm.

Ban đầu một niệm cầu Phật đạo

Chúng sanh thế gian và nhị thừa

Hết sức suy gẫm còn chẳng biết

Huống là bao nhiêu công đức khác.

Thập phương tất cả các thế giới

Dùng một lông đều cân nhắc được,

Người đó biết được Phật tử này

Công hạnh hướng đến Phật đại trí.

Thập phương chỗ có những biển lớn

Đều dùng sợi lông chấm khiến cạn,

Người đó biết được Phật tử này

Công đức tu hành trong một niệm.

Tất cả thế giới nghiền làm bụi

Đều phân biệt được biết rõ số,

Người như vậy mới có thể thấy

Đạo tu hành của Bồ Tát này.

Thập phương chư Phật trong tam thế

Tất cả Độc Giác và Thinh Văn

Đều dùng tất cả diệu biệt tài

Khai thị sơ phát bồ đề tâm.

Phát tâm công đức chẳng lường được

Sung mãn tất cả cõi chúng sanh

Chúng trí cùng nói không hết được

Huống là bao nhiêu diệu hạnh khác.