Inti DharmaInti Dharma

Định học

Định là gì trong Phật giáo? Tâm vững để thấy rõ

Pāli: samādhi · Sanskrit: samādhi · Tiếng Anh: concentration

Định là sự ổn định, gom tụ và sáng rõ của tâm trên một hướng lành; trong Phật giáo, định là môn học thứ hai của ba môn giới, định, tuệ. Định không chỉ là tập trung căng cứng, thôi miên bản thân, hay tìm cảm giác đặc biệt. Khi đi đúng hướng, định được nâng đỡ bởi giới hạnh và chánh niệm, rồi trở thành nền cho trí tuệ thấy rõ vô thường, khổ, vô ngã. AN 4.41 nêu bốn hướng phát triển định: đưa đến an lạc hiện tại, tri kiến, chánh niệm tỉnh giác và đoạn tận các lậu hoặc. Vì vậy người học không nên tách định khỏi đời sống đạo đức. Một tâm rất tập trung nhưng phục vụ tham, sân hoặc tự cao không phải chánh định. Bắt đầu an toàn là ngồi hoặc đứng vững, biết hơi thở tự nhiên, nhận ra tâm đi và nhẹ nhàng quay lại.

Bài hướng dẫn của Inti Foundation · cập nhật

Định khác ép tâm

Ép tâm thường tạo căng thẳng và chống lại kinh nghiệm. Định là sự ổn định mềm mà rõ: biết đề mục, biết khi tâm đi, rồi quay lại bằng thái độ không tự trách.

Định phải có hướng lành

Trong Bát Chánh Đạo, định đứng cùng chánh kiến, chánh tinh tấn và chánh niệm. Sự vững tâm cần giúp bớt tham sân si, không làm mình tự nhận cao hơn người khác.

Phân biệt định, thiền định và chánh định

Định là phẩm chất tâm ổn định và gom tụ. Thiền định là nhóm phương pháp nuôi dưỡng phẩm chất ấy. Chánh định là định nằm trong Bát Chánh Đạo, được nâng đỡ bởi chánh kiến, giới hạnh và mục đích giải thoát; vì vậy không phải mọi trạng thái tập trung mạnh đều là chánh định.

Ba dấu hiệu đang thực hành quá sức

Hãy giảm thời lượng hoặc tìm người hướng dẫn đáng tin nếu bạn liên tục nín hay điều khiển hơi thở, đau đầu và căng cứng vì cố giữ tâm, hoặc trở nên hoảng sợ, mất ngủ, xa rời sinh hoạt bình thường. Thực hành căn bản cần tỉnh táo, tự nhiên và có thể dừng lại.

Đọc thử miễn phí

Không cần tài khoản để thử một bước thực hành

Mở một đoạn ngắn từ chính bài này, thực hành ngay tại đây, rồi tạo tài khoản nếu muốn lưu tiến trình và mở khóa cõi giới.

Đọc nguồn kinh

Chạm mở để đọc một đoạn ngắn và thử một bước thực hành trước khi đăng ký.

Thực hành trong hôm nay

  1. 1.Chọn ba phút nhận biết hơi thở tự nhiên, không sửa hơi thở.
  2. 2.Khi tâm đi, ghi nhận một chữ 'nghĩ' rồi quay lại cảm giác thở.
  3. 3.Sau khi thực hành, chọn một lời nói hoặc hành động hiền hơn để đưa định vào đời sống.

Câu hỏi thường gặp

Định có phải làm đầu trống rỗng không?

Không. Định là sự ổn định và sáng rõ của tâm, không phải ép mọi ý nghĩ biến mất.

Định khác chánh niệm thế nào?

Chánh niệm nhớ biết điều đang xảy ra; định giúp tâm vững và không tán loạn. Hai yếu tố hỗ trợ nhau.

Định và thiền định có phải một không?

Không hoàn toàn. Định là phẩm chất ổn định của tâm; thiền định là cách thực hành để nuôi dưỡng định cùng những phẩm chất liên quan.

Chánh định khác tập trung thông thường thế nào?

Tập trung thông thường có thể phục vụ bất kỳ mục đích nào. Chánh định thuộc Bát Chánh Đạo, đi cùng chánh kiến và hướng đến giảm tham, sân, si.

Người mới có nên cố đạt tầng thiền không?

Không nên chạy theo tầng chứng. Hãy bắt đầu bằng giới hạnh, hơi thở tự nhiên, thái độ tỉnh táo và hướng dẫn đáng tin.

Nguồn đọc sâu

AN 4.41 — Samādhibhāvanā Sutta

AN 4.41 trình bày bốn hướng tu tập định; tra cứu trong thư viện Inti theo mã bài kinh hoặc tên Samādhibhāvanā.