Ja 233Vikannaka Jātaka

– Chuyện Kể Về Những Tiền Thân Của Đức Phật

– Quyển 2 Dukanipāta

233. Vikannaka Jātaka

"Chiếc lao đã cắm vào lưng ông," v.v.—Câu chuyện này được Đức Thế Tôn kể lại trong khi trú tại Kỳ Viên (Jetavana), nhân câu chuyện về một Tỳ kheo đang thoái tâm.

Vị ấy được đưa vào Giảng Đường Chân Lý và được hỏi rằng liệu vị ấy có thật sự đang thoái tâm không; vị ấy đáp: có. Khi được hỏi lý do, vị ấy đáp: "Vì sức kéo của dục vọng." Đức Thế Tôn nói: "Dục vọng cũng như những mũi tên hai ngạnh dễ cắm sâu vào tim; một khi đã cắm vào, chúng giết chết, cũng như mũi tên có ngạnh đã giết chết con cá sấu." Rồi Ngài kể cho họ nghe một câu chuyện từ thời cổ xưa.

Thuở xa xưa, Bồ-tát làm vua xứ Benares (Ba-la-nại), và là một vị vua nhân đức. Một ngày nọ, ngài vào trong vườn ngự uyển và đến bên hồ nước. Những người giỏi ca múa bắt đầu biểu diễn nhảy múa và ca hát. Những con cá và rùa, háo hức muốn nghe tiếng ca, kéo nhau đến và bơi theo bên cạnh đức vua. Đức vua nhìn thấy một đàn cá dài như thân cây cọ, bèn hỏi các cận thần:

"Tại sao những con cá này lại bơi theo ta thế?"

Các cận thần tâu: "Chúng đến để phục vụ đức vua."

Đức vua hài lòng trước lời tâu đó, rằng chúng đến để phục vụ ngài, và ra lệnh hàng ngày cấp phát lúa gạo cho chúng. Đến giờ cho ăn, có những con cá đến và cũng có những con không đến; thế nên lúa gạo bị lãng phí. Người ta tâu lên đức vua. "Từ nay về sau," đức vua phán, "khi đến giờ cho ăn, PTS vp En 158 hãy đánh trống; khi nghe tiếng trống, cá kéo đến, thì cho chúng ăn." Từ đó về sau, người giữ cá cho đánh trống, và khi cá kéo đến thì phát cơm cho chúng. Trong khi chúng đang tụ tập ăn, một con cá sấu xuất hiện và nuốt chửng một số cá. Người giữ cá báo lên đức vua. Đức vua lắng nghe. "Khi cá sấu đang nuốt cá," ngài phán, "hãy đâm nó bằng lao và bắt lấy nó." PTS vp Pali 228

"Tuân lệnh," người kia nói. Rồi ông ta lên thuyền, và ngay khi cá sấu đến ăn cá, ông ta phóng lao đâm nó. Chiếc lao cắm vào lưng nó. Đau đớn điên cuồng, con cá sấu lao đi mang theo cây lao. Nhận ra rằng nó đã bị thương, người giữ cá nói chuyện với nó qua bài kệ:

Khi con cá sấu về đến chỗ của nó, nó chết.

Để giải thích điều này, Đức Thế Tôn sau khi đã giác ngộ hoàn toàn đọc bài kệ thứ hai như sau:

PTS vp Pali 229 Khi bài pháp này chấm dứt, Đức Thế Tôn tuyên thuyết Tứ Đế và xác nhận Bổn Sanh—vào cuối phần Tứ Đế, vị Tỳ kheo đang thoái tâm đạt được Quả Nhập Lưu—"Trong những ngày đó, ta là vua xứ Benares."

Tập Jātaka, hay Chuyện Kể Về Những Tiền Thân Của Đức Phật, do E.B. Cowell biên tập, xuất bản bởi Cambridge University Press.

• Tập 1, Robert Chalmers dịch, 1895.
• Tập 2, W.H.D. Rouse dịch, 1895.
• Tập 3, H.T. Francis và R.A. Neil dịch, 1897.
• Tập 4, W.H.D. Rouse dịch, 1901.
• Tập 5, H.T. Francis dịch, 1905.
• Tập 6, E.B. Cowell và W.H.D. Rouse dịch, 1907.

Các bản dịch này thuộc phạm vi công cộng. Bạn được tự do sử dụng theo ý muốn.

Được scan, hiệu đính và định dạng tại sacred-texts.com, tháng 1 năm 2006–tháng 2 năm 2010, bởi John Bruno Hare và các cộng tác viên. Cảm ơn Kho Lưu Trữ Sacred Texts đã cung cấp các văn bản này ở dạng kỹ thuật số.

Được Tỳ kheo Sujato chuẩn bị cho SuttaCentral.