Ja 195Pabbatupatthara Jātaka

– Chuyện Tiền Thân Đức Phật

– Quyển 2 Dukanipāta

195. Pabbatupatthara Jātaka

"Một hồ nước hạnh phúc," v.v.—Câu chuyện này được Đức Bổn Sư kể lại khi Ngài đang trú tại Jetavana, về vua xứ Kosala.

Tương truyền rằng một vị cận thần trong triều đã tư thông với phi tần trong hậu cung. Nhà vua điều tra sự việc, và khi nắm rõ mọi chi tiết, ông quyết định đến bạch hỏi Đức Bổn Sư. Vì vậy ông đến Jetavana, đảnh lễ Đức Bổn Sư, kể lại chuyện một vị cận thần đã tư thông, và hỏi ông phải xử trí thế nào. Đức Bổn Sư hỏi ông liệu người cận thần ấy có hữu dụng với ông không, và ông có yêu thương người vợ ấy không. "Thưa có," ông đáp, "người đó rất hữu dụng; ông ta là trụ cột của triều đình hạ thần; và hạ thần thực sự yêu thương người đàn bà ấy." "Bệ hạ," Đức Bổn Sư đáp lại, "khi bề tôi hữu dụng, và phụ nhân được yêu quý, thì chẳng nên hại họ. Xưa kia các bậc vua chúa cũng đã lắng nghe lời người trí, và bỏ qua những chuyện như vậy." Và Ngài kể câu chuyện thời xưa.

Ngày xưa, khi Brahmadatta làm vua xứ Benares, Bồ-tát sinh vào gia đình một vị cận thần. Khi trưởng thành, Ngài trở thành cố vấn tâm linh và thế tục của nhà vua.

Khi ấy, một vị quan trong triều đã tư thông với hậu cung, và nhà vua biết được tất cả sự việc. "Ông ta là bề tôi rất hữu dụng," vua nghĩ, "và người đàn bà ấy lại thân yêu với ta. Ta không thể giết cả hai. PTS vp Pali 126 Ta sẽ đặt câu hỏi cho một người trí trong triều; nếu phải chịu đựng thì ta sẽ chịu; nếu không phải chịu, thì ta sẽ không."

Vua cho triệu Bồ-tát đến, mời Ngài an tọa. "Thưa bậc trí giả," vua nói, "ta có điều muốn hỏi."

"Xin Bệ hạ cứ hỏi! Thần xin đáp," Ngài trả lời. Rồi nhà vua đặt câu hỏi bằng lời kệ đầu tiên:

"Một hồ nước hạnh phúc nằm khuất dưới chân ngọn đồi xinh đẹp,

Nhưng con dã can vẫn đến dùng, biết rằng sư tử đang canh giữ."

"Chắc chắn," Bồ-tát nghĩ, "một vị cận thần nào đó đã tư thông với hậu cung," và Ngài đọc lên kệ thứ hai:

"Từ con sông lớn muôn loài đều tự do uống nước theo ý muốn:

Nếu nàng là người thân yêu, hãy nhẫn chịu—sông vẫn là sông mà thôi."

PTS vp Pali 127 Đây là lời khuyên của Đại Sĩ dành cho nhà vua.

Và nhà vua nghe theo lời khuyên đó, tha thứ cho cả hai, truyền bảo họ hãy ra đi và đừng phạm tội nữa. Và từ đó về sau họ đã từ bỏ. Còn nhà vua bố thí và làm lành, cho đến cuối đời được sinh vào cõi trời cùng với chư thiên. PTS vp En 89

Và vua xứ Kosala, sau khi nghe pháp thoại này, cũng tha thứ cho cả hai người và giữ tâm bình thản.

Khi Đức Bổn Sư kết thúc pháp thoại, Ngài nhận diện Bổn Sinh: "Lúc bấy giờ, Ānanda là nhà vua, còn Ta chính là vị cố vấn trí tuệ."

Tập Jātaka, hay Chuyện Tiền Thân Đức Phật, do E.B. Cowell biên tập, xuất bản bởi The Cambridge University Press.

– Tập 1, dịch bởi Robert Chalmers, 1895.

– Tập 2, dịch bởi W.H.D. Rouse, 1895.

– Tập 3, dịch bởi H.T. Francis và R.A. Neil, 1897.

– Tập 4, dịch bởi W.H.D. Rouse, 1901.

– Tập 5, dịch bởi H.T. Francis, 1905.

– Tập 6, dịch bởi E.B. Cowell và W.H.D. Rouse, 1907.

Các bản dịch này thuộc phạm vi công cộng. Bạn được tự do sử dụng theo bất kỳ cách nào.

Được quét, hiệu đính và định dạng tại sacred-texts.com, tháng 1/2006–tháng 2/2010, bởi John Bruno Hare và những người khác. Cảm ơn Kho Lưu Trữ Sacred Texts đã cung cấp các văn bản này dưới dạng kỹ thuật số.

Chuẩn bị cho SuttaCentral bởi Bhikkhu Sujato.