Ja 177Tinduka Jātaka

– Chuyện Tiền Thân Đức Phật

– Quyển 2 Dukanipāta

177. Tinduka Jātaka

"Xung quanh hãy nhìn xem chúng đứng kia," v.v. — Đây là câu chuyện Đức Thế Tôn kể tại Jetavana, về trí tuệ toàn bích. Như trong Tiền Thân Mahabodhi và Tiền Thân Ummagga, khi nghe người ta ca ngợi trí tuệ của chính mình, Ngài nhận xét: "Không phải chỉ lần này Đức Phật mới có trí tuệ, mà trước kia Ngài cũng trí tuệ và phong phú trong mọi phương tiện thiện xảo;" và kể câu chuyện cũ sau đây.

Ngày xưa, khi Brahmadatta làm vua ở Benares, Bồ-tát được sinh ra là một con Khỉ, và với đàn khỉ tám mươi nghìn con, Ngài sống ở Himalaya. Không xa đó là một ngôi làng, khi thì có người ở, khi thì trống rỗng. Và ở giữa ngôi làng này là một cây tinduka (cây mận đen), với quả ngọt, phủ đầy cành nhánh. Khi nơi đó trống rỗng, tất cả bầy khỉ thường đến đó ăn quả.

Một lần, vào mùa quả, ngôi làng đông đúc người, một hàng rào tre được dựng xung quanh, và các cổng được canh gác. Và cây này đứng đó với tất cả các cành cong xuống vì nặng quả. Bầy khỉ bắt đầu tự hỏi: "Có ngôi làng này và ngôi làng kia, nơi chúng ta thường lấy quả để ăn.

Tôi tự hỏi liệu cây đó có quả không; người dân có ở đó không?" Cuối cùng chúng cử một con khỉ trinh thám đi do thám. Nó nhận thấy rằng cây có quả, và ngôi làng chật ních người. Khi bầy khỉ nghe rằng cây có quả, chúng quyết định lấy quả ngọt đó để ăn; và dạn dĩ lên, một đám đông chúng đến và báo cáo với thủ lĩnh của chúng.

Thủ lĩnh hỏi làng có đông người hay vắng; đông, chúng nói. "Vậy các ngươi không nên đi," Ngài nói, "vì con người rất gian xảo." "Nhưng, thưa thủ lĩnh, chúng ta sẽ đến lúc nửa đêm, khi mọi người đang ngủ say, và rồi ăn quả!" Vì vậy đàn khỉ đông đảo này được thủ lĩnh cho phép, xuống từ trên núi, và đợi gần đó cho đến khi dân làng nghỉ ngơi; vào canh giữa, khi mọi người đang ngủ, chúng leo lên cây và bắt đầu ăn quả.

Một người đàn ông phải thức dậy ban đêm vì nhu cầu cá nhân; ông ta ra ngoài vào làng, và ở đó ông ta nhìn thấy bầy khỉ. Ngay lập tức ông ta báo động; dân làng ùa ra, có vũ trang với cung tên và ống tên, hoặc cầm bất cứ vũ khí nào có trong tay, gậy gộc hay cục đất, và bao vây cây; "khi bình minh đến," họ nghĩ, "chúng ta sẽ bắt được chúng!"

Tám mươi nghìn con khỉ nhìn thấy những người này, và sợ chết khiếp. Chúng nghĩ: "Không có ai cứu chúng ta ngoài Thủ Lĩnh của chúng ta;" vì vậy chúng đến với Ngài và đọc câu kệ đầu tiên:

"Xung quanh hãy nhìn xem chúng đứng kia, các chiến sĩ mang cung tên,

Xung quanh, tay cầm gươm: ai có thể giải thoát chúng ta?"

PTS vp Pali 78 Trước điều này, Thủ Lĩnh Khỉ trả lời: "Chớ sợ; con người có nhiều việc phải làm. Bây giờ là canh giữa; chúng đứng đó, nghĩ rằng — 'Chúng ta sẽ giết chúng!' nhưng chúng ta sẽ tìm một việc gì đó để ngăn cản việc này của chúng." Và để an ủi bầy Khỉ, Ngài đọc câu kệ thứ hai:

"Con người có nhiều việc phải làm; điều gì đó sẽ giải tán đám đông;

Hãy nhìn điều gì còn lại cho các ngươi; hãy ăn, trong khi còn quả để ăn."

Bậc Vĩ Nhân đã an ủi đàn khỉ. Nếu chúng không nhận được chút an ủi này, chúng sẽ tan vỡ tâm can mà chết. Khi Bậc Vĩ Nhân đã an ủi bầy khỉ, Ngài kêu gọi: "Tập hợp tất cả bầy khỉ lại!" Nhưng khi tập hợp chúng lại, có một con mà họ không tìm được, cháu trai của Ngài, một con khỉ tên Senaka. Vì vậy họ báo với Ngài rằng Senaka không có trong đàn. "Nếu Senaka không có ở đây," Ngài nói, "chớ lo sợ; nó sẽ tìm cách giúp các ngươi."

Bây giờ vào lúc đàn khỉ xuất phát, Senaka đang ngủ. Sau đó nó thức dậy, và không thấy ai xung quanh. Vì vậy nó đi theo dấu vết của chúng, và dần dần nó nhìn thấy tất cả mọi người đang vội vàng kéo lên. "Có nguy hiểm nào đó cho đàn của chúng ta," nó nghĩ. Vừa lúc đó nó nhìn thấy, trong một túp lều ở ngoại ô làng, một bà lão đang ngủ say, trước một đống lửa đang cháy. Và giả vờ như là một đứa trẻ trong làng đi ra đồng, Senaka chụp lấy một thanh gỗ đang cháy, PTS vp Pali 79 đứng ở phía gió thổi tới, châm lửa vào làng. Khi đó mọi người rời bỏ bầy khỉ, và vội vàng đến để dập lửa. Vì vậy bầy khỉ chạy thoát, và mỗi con mang một quả cho Senaka.

Khi bài thuyết giảng này kết thúc, Đức Thế Tôn nhận diện Tiền Thân: "Vào thời đó Mahānāma Sakka là cháu trai Senaka; các đệ tử của Đức Phật là đàn khỉ; và bản thân Ta là Thủ Lĩnh của chúng."

Jātaka, hay Chuyện Tiền Thân Đức Phật, do E.B. Cowell biên tập, được xuất bản bởi The Cambridge University Press.

– Tập 1, dịch bởi Robert Chalmers, 1895.

– Tập 2, dịch bởi W.H.D. Rouse, 1895.

– Tập 3, dịch bởi H.T. Francis và R.A. Neil, 1897.

– Tập 4, dịch bởi W.H.D. Rouse, 1901.

– Tập 5, dịch bởi H.T. Francis, 1905.

– Tập 6, dịch bởi E.B. Cowell và W.H.D. Rouse, 1907.

Những bản dịch này thuộc về tài sản công cộng. Bạn được tự do làm bất cứ điều gì với chúng.

Được quét, hiệu đính và định dạng tại sacred-texts.com, tháng 1 năm 2006 – tháng 2 năm 2010, bởi John Bruno Hare và những người khác. Cảm ơn Kho Lưu Trữ Văn Bản Thiêng Liêng đã cung cấp những văn bản này ở dạng kỹ thuật số.

Được chuẩn bị cho SuttaCentral bởi Tỳ-khưu Sujato.