Toh 13Bát-nhã Ba-la-mật-đa Tụng

KINH KỆNH TÓMMỘC BÁC NHÃ

Prajñāpāramitāsaṃcayagāthā

Bối cảnh

Prajñāpāramitāsaṃcayagāthā, tạm dịch "Kinh Kệnh Tóm Tắc Bác Nhã", thuộc Bộ Bát Nhã của Tạng Bắc Truyền Đại Thừa Phật Giáo. Kinh này là một bộ kệnh văn vắn gọn nhẹ, được coi như là bản tóm tắt tinh túy của toàn bộ tư tưởng Bác Nhã (Prajñāpāramitā - Trí tuệ độ tự tại), một trong những trụ cột tư tưởng của Đại Thừa Phật Giáo.

Bác Nhã hay "Trí tuệ độ tự tại" không phải là trí tuệ thường tình. Đó là trí tuệ siêu việt, vắt thẳng xuyên qua tất cả hiện tượng, nhìn thấu bản chất không-tự-tính (śūnyatā) của vạn vật. Kinh Bác Nhã được Phật tổ Thích Ca Mâu Ni giảng dạy nhằm chỉ dạy các Bồ Tát con đường tu tập để chứng đạt trí tuệ tối thượng này. Những kệnh trong bộ kinh này được soạn thảo để ghi chép, dễ nhớ và dễ truyền bá học thuyết này cho muôn đời sau.

Nội dung chính

Bộ kệnh "Tóm Tắc Bác Nhã" lấy hình thức mấy câu kệnh tinh gọn để tôi luyện bản chất của Prajñāpāramitā. Các kệnh này nhấn mạnh rằng sáu Bố Tát tâm (Lục độ - Lục Pāramitā) đều xuất phát từ tuệ Bác Nhã, và các công hạnh của một vị Bồ Tát chính là để tu tập sáu độ này: Bố Thí (Dāna), Tịnh Giới (Śīla), Nhẫn Nhục (Kṣānti), Tinh Tấn (Vīrya), Thiền Định (Dhyāna), và cuối cùng là Trí Tuệ (Prajñā).

Những câu kệnh này nhẩy múc rằng con đường tu tập của Bồ Tát không phải là con đường cơ lợi hay xa rời. Bó là những hành động trong đời sống hàng ngày, nhưng được thực hiện với tâm thức không bị gắn bó, không bị ý niệm ràng buộc. Khi thực hiện Bố Thí, người tu không cần coi trọng người được bố thí hay vật được bố thí; khi giữ Giới, người tu không nên chấp thủ quá mức vào hình tướng của Giới Luật. Mọi hành động đều được dung hòa bởi tuệ Bác Nhã—trí tuệ hiểu rõ mục chất vô tự tính.