Không có hiện tượng đứng một mình
Một cảm xúc phụ thuộc thân thể, tiếp xúc, ký ức, cách diễn giải và môi trường. Thấy mạng điều kiện giúp ta bớt đóng đinh mình hoặc người khác vào một nhãn cố định.
Giáo lý duyên sinh
Duyên khởi là gì? Lý duyên khởi trong đạo Phật
Pāli: paṭiccasamuppāda · Sanskrit: pratītyasamutpāda · Tiếng Anh: dependent origination
Duyên Khởi là nguyên lý cho thấy các hiện tượng sinh khởi, tồn tại và đổi thay do nhiều điều kiện nương nhau, không có một nguyên nhân độc lập hay một cái tôi cố định kiểm soát tất cả. Công thức quen thuộc là: cái này có thì cái kia có; cái này sinh thì cái kia sinh; cái này không có thì cái kia không có; cái này diệt thì cái kia diệt. Thập Nhị Nhân Duyên áp dụng nguyên lý ấy để trình bày tiến trình khổ từ vô minh đến lão tử. Duyên khởi không phải định mệnh, vì khi điều kiện thay đổi, kết quả cũng có thể thay đổi. Nó cũng không phủ nhận trách nhiệm: lời nói và hành động của ta chính là những điều kiện góp phần tạo quả. Trong thực hành, người học nhìn một phản ứng khó chịu và hỏi những tiếp xúc, cảm thọ, ký ức, thói quen nào đang nuôi nó, rồi chuyển hóa điều kiện gần nhất có thể.
Bài hướng dẫn của Inti Foundation · cập nhật
Duyên khởi mở ra khả năng chuyển hóa
Nếu khổ do điều kiện mà sinh thì việc thay đổi điều kiện có ý nghĩa. Một khoảng dừng ở cảm thọ, một cách nói khác hoặc một môi trường hỗ trợ có thể làm chuỗi phản ứng đổi hướng.
Đọc thử miễn phí
Không cần tài khoản để thử một bước thực hành
Mở một đoạn ngắn từ chính bài này, thực hành ngay tại đây, rồi tạo tài khoản nếu muốn lưu tiến trình và mở khóa cõi giới.
Chạm mở để đọc một đoạn ngắn và thử một bước thực hành trước khi đăng ký.
Thực hành trong hôm nay
- 1.Chọn một phản ứng trong ngày và liệt kê ba điều kiện đã góp phần tạo nó.
- 2.Tìm điều kiện gần nhất mình có thể thay đổi mà không kết tội bản thân hay người khác.
- 3.Quan sát đoạn xúc–thọ–ái trước khi phản ứng bằng lời hoặc hành động.
Câu hỏi thường gặp
Duyên khởi có phải là định mệnh không?
Không. Duyên khởi nói kết quả phụ thuộc điều kiện; khi điều kiện đổi, tiến trình cũng có thể đổi.
Duyên khởi có phủ nhận trách nhiệm cá nhân không?
Không. Hành động có chủ ý của mỗi người là một điều kiện tạo hậu quả, nên hiểu duyên khởi làm trách nhiệm rõ hơn chứ không mất đi.
Duyên khởi và Thập Nhị Nhân Duyên khác nhau thế nào?
Duyên khởi là nguyên lý chung; Thập Nhị Nhân Duyên là một mô hình cụ thể mô tả tiến trình sinh khổ qua mười hai chi phần.
Đọc kinh, tụng kinh và niệm Phật mỗi ngày với app Inti Dharma miễn phí trên Google Play (Android) và App Store (iPhone).
Nguồn đọc sâu
SN 12.2 — Kinh Phân Biệt
Bản kinh nguồn trong thư viện Inti trình bày 12 chi phần Duyên Khởi từ vô minh đến lão tử.